Khơi dậy tiềm năng du lịch sinh thái cộng đồng tại Bản Loàn, xã Yên Thịnh

Không phải ngẫu nhiên mà thời gian gần đây, trên mạng xã hội xuất hiện ngày càng nhiều hình ảnh về một con đường xuyên núi nằm bên dòng suối xanh trong ở Bản Loàn, xã Yên Thịnh. Chỉ vài bức ảnh, vài đoạn video ngắn cũng đủ khiến nhiều người tò mò bởi vẻ đẹp vừa hoang sơ, vừa rất khác so với những điểm du lịch đã quen thuộc của Thái Nguyên.

Sau hành trình khảo sát cụm di tích Phja Khao, chúng tôi quyết định tìm đến Bản Loàn để tận mắt khám phá vùng đất đang được nhiều người nhắc tới. Chuyến đi không chỉ mang đến những bất ngờ về cảnh quan thiên nhiên mà còn gợi mở nhiều suy nghĩ về một vùng đất sở hữu nguồn tài nguyên du lịch rất phong phú nhưng vẫn đang "ngủ quên".

Tuyến đường goòng xuyên núi tại Bản Loàn, xã Yên Thịnh

những năm đầu thế kỷ XX. Ảnh tư liệu

Điểm dừng chân đầu tiên là tuyến đường goòng xuyên núi nằm ngay cạnh dòng suối trong vắt. Khung cảnh hiện ra giống như một bức tranh thiên nhiên với núi đá, cây rừng và tiếng nước chảy róc rách. Con đường chỉ dài khoảng 100 m nhưng lại mang một giá trị rất đặc biệt. Có đoạn hoàn toàn nằm trong lòng núi, có đoạn một bên là vách đá, một bên là dòng suối len lỏi dưới những tán cây rừng. Ngày nay, người dân đã cải tạo và mở rộng lối đi để thuận tiện hơn cho việc di chuyển, nhưng trên từng vách đá, từng đoạn đường vẫn còn in đậm dấu vết của thời gian.

Hiện nay, đây là điểm check in được nhiều du khách yêu thích.

Ít ai biết rằng tuyến đường này từng là một phần của hệ thống vận chuyển phục vụ khai thác khoáng sản ở khu vực Phja Khao - Bản Thi từ đầu thế kỷ XX, sau đó tiếp tục được sử dụng để vận chuyển vật tư, máy móc trong những năm đầu của cuộc kháng chiến. Chính sự giao thoa giữa lịch sử và thiên nhiên đã tạo nên sức hấp dẫn rất riêng cho nơi này.

Thác Đăng Vài - Điếm nhấn của núi rừng Yên Thịnh.

Rời đường goòng xuyên núi, chúng tôi tiếp tục được người dân địa phương đưa đến khám phá thác Đăng Vài, chỉ cách đó khoảng 300 m. Từ nơi gửi xe, chúng tôi men theo con đường mòn nhỏ ven suối. Chỉ hơn 100m đi bộ, tiếng nước đổ đã vang vọng giữa núi rừng, càng lúc càng rõ như thôi thúc bước chân của những người lần đầu khám phá. Sau những tán cây xanh mát, dòng thác dần hiện ra, trắng xóa giữa núi đá, mang đến cảm giác vừa hùng vĩ, vừa nguyên sơ khiến ai cũng không khỏi trầm trồ.

Thác gồm nhiều tầng nối tiếp với độ cao và hình dáng khác nhau.

Thác Đăng Vài dài khoảng 200m, gồm nhiều tầng thác nối tiếp nhau với độ cao và hình dáng khác nhau. Hôm chúng tôi đến, sau ngày mưa, dòng nước từ thượng nguồn đổ về mạnh mẽ, tạo nên khung cảnh vừa hùng vĩ vừa nên thơ. Lòng suối rộng, nước trong xanh, nhiều đoạn tạo thành những vụng nước tự nhiên lý tưởng để tắm mát. Có những bậc đá bằng phẳng và những khoảng nước lặng đẹp đến mức chúng tôi cứ ngỡ đã có sự can thiệp của con người, nhưng tất cả đều là sự sắp đặt kỳ diệu của thiên nhiên.

Đứng giữa khung cảnh ấy, điều khiến chúng tôi suy nghĩ không phải là vẻ đẹp của dòng thác mà là việc nơi đây gần như chưa có hoạt động du lịch. Ngoài người dân địa phương đến vui chơi vào mùa hè, khu vực này chưa có các dịch vụ phục vụ du khách, chưa hình thành lối đi trải nghiệm, điểm dừng chân hay các sản phẩm khám phá được tổ chức bài bản. Một tài nguyên thiên nhiên đẹp và giàu giá trị vẫn đang ở trạng thái gần như nguyên sơ.

Bản Loàn không chỉ có cảnh quan thiên nhiên mà còn hội tụ nhiều yếu tố

để phát triển du lịch cộng đồng.

Qua khảo sát, chúng tôi nhận thấy Bản Loàn không chỉ có cảnh quan thiên nhiên mà còn hội tụ nhiều yếu tố để phát triển du lịch cộng đồng. Đây là nơi sinh sống chủ yếu của đồng bào dân tộc Tày với những giá trị văn hóa truyền thống vẫn được gìn giữ. Kiến trúc nhà ở, nếp sinh hoạt, ẩm thực và bản sắc văn hóa địa phương đều có thể trở thành những sản phẩm hấp dẫn nếu được khai thác đúng hướng. Hiện nay, một số hộ dân cũng đã bắt đầu quan tâm đến việc xây dựng homestay để đón khách, cho thấy những tín hiệu tích cực trong việc hình thành du lịch cộng đồng tại địa phương.

Một lợi thế rất lớn của Bản Loàn là khả năng kết nối với các điểm đến trong khu vực. Từ đây đến đỉnh Phja Khao chỉ khoảng 10 km. Nếu được đầu tư đồng bộ, hoàn toàn có thể hình thành tuyến trải nghiệm kết hợp trekking xuyên rừng nguyên sinh, khám phá hệ thống đường hầm lịch sử, dấu tích khai khoáng và trở về Bản Loàn để hòa mình vào thiên nhiên, tắm suối, khám phá thác nước và trải nghiệm văn hóa cộng đồng. Trong tuyến liên kết này, Bản Loàn sẽ không chỉ là một điểm dừng chân mà còn là nơi để du khách lưu trú, thưởng thức ẩm thực địa phương, tìm hiểu văn hóa người Tày và cảm nhận nhịp sống bình yên giữa núi rừng.

Bản Loàn cách đỉnh Phja Khao chỉ khoảng 10 km.

Có những nơi phải tạo dựng tài nguyên để phát triển du lịch, nhưng cũng có những nơi mà thiên nhiên và lịch sử đã ưu ái ban tặng gần như đầy đủ mọi điều kiện. Bản Loàn là một vùng đất như vậy. Điều còn thiếu không phải là cảnh đẹp mà là những dịch vụ, những sản phẩm trải nghiệm và một định hướng phát triển phù hợp để đánh thức những giá trị đang còn ngủ quên.

Nếu được đầu tư có chọn lọc, phát triển theo hướng bền vững và lấy cộng đồng làm trung tâm, Bản Loàn hoàn toàn có thể trở thành điểm du lịch sinh thái - lịch sử - cộng đồng đặc sắc của Thái Nguyên, góp phần làm phong phú thêm bản đồ du lịch của tỉnh, đồng thời mở ra cơ hội tạo sinh kế bền vững cho người dân địa phương./.

Tác giả: Minh Đỗ - Đồng Đăng